Müasir suvarma metodları və yüksək məhsuldarlıq: Şərurda kartofçuluq yeni mərhələdə VİDEO
Naxçıvan, 27 iyul, AZƏRTAC
“Azərbaycan Respublikasında kənd təsərrüfatı, balıqçılıq və akvakultura məhsullarının istehsalı və emalı sahələrinin inkişafına dair 2026–2030-cu illər üçün Dövlət Proqramı” çərçivəsində kənd təsərrüfatının dayanıqlı inkişafını təmin edən əsas istiqamətlərdən biri suvarma sistemlərinin təkmilləşdirilməsi, su ehtiyatlarından səmərəli istifadənin təşkili və müasir texnologiyaların tətbiqinin genişləndirilməsidir. Dövlət Proqramının əsas fundamental tədbirlərindən biri kimi müasir suvarma sistemlərinin tətbiq olunduğu ərazilərin genişləndirilməsi nəzərdə tutulur. Belə ki, proqramın icrası nəticəsində hazırda 130 min hektar təşkil edən müasir suvarma sistemləri ilə təmin olunmuş sahələrin 2030-cu ilədək 300 min hektara çatdırılması proqnozlaşdırılır. Bu hədəf su itkilərinin azaldılması, su resurslarından daha səmərəli istifadə və kənd təsərrüfatı məhsullarının istehsalında məhsuldarlığın artırılması baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Bu istiqamətdə Naxçıvan Muxtar Respublikasında da ardıcıl tədbirlər həyata keçirilir. Su ehtiyatlarının səmərəli idarə olunması, suvarma infrastrukturunun yenilənməsi, qapalı suvarma şəbəkələrinin yaradılması, hidrotexniki qurğuların müasirləşdirilməsi və müasir suvarma texnologiyalarının tətbiqi aqrar siyasətin əsas prioritetləri sırasında yer alır. Muxtar respublikanın əsas kənd təsərrüfatı rayonlarından olan Şərur bu sahədə qabaqcıl mövqeyi ilə seçilir.
Şərur Regional Dövlət Aqrar İnkişaf Mərkəzinin əməkdaşı Abbas Məmmədov AZƏRTAC-ın bölgə müxbirinə açıqlaması zamanı bildirib ki, rayonda xüsusilə kartofçuluq təsərrüfatlarında müasir suvarma üsullarının tətbiqi genişlənir. Bu texnologiyalar su sərfiyyatını əhəmiyyətli dərəcədə azaltmaqla yanaşı, bitkilərin vegetasiya dövründə optimal su təminatını təmin edir, məhsuldarlığın və istehsalın səmərəliliyinin artmasına şərait yaradır.

Muxtar respublikada bu il həyətyanı təsərrüfatlar istisna olmaqla ümumilikdə 581,6 hektar sahədə kartof əkini aparılıb. Əkin sahələrinin böyük hissəsi – 540 hektarı Şərur rayonunun payına düşür ki, bu da rayonun kartofçuluqda əsas istehsal mərkəzlərindən biri olduğunu göstərir. Əkinlərdə əsasən yüksək məhsuldarlığı ilə seçilən sertifikatlaşdırılmış toxum sortlarından istifadə olunub. Vegetasiya dövründə aqrotexniki tədbirlərin vaxtında həyata keçirilməsi, eləcə də müasir suvarma sistemlərinin tətbiqi məhsuldarlığın əhəmiyyətli dərəcədə artmasına şərait yaradıb.
O qeyd edib ki, rayonda kartof yığımı sürətlə davam edir. Fermerlər sahələrdə məhsulun vaxtında və itkisiz toplanması üçün intensiv iş aparırlar. Müasir suvarma sistemlərinin tətbiq olunduğu əkin sahələrində hər hektardan 600–700 sentnerədək məhsul əldə edilir ki, bu da ənənəvi üsulla suvarılan sahələrlə müqayisədə xeyli yüksək göstəricidir. Hazırda rayon üzrə kartof əkilən sahələrin təxminən 80 faizində - 435 hektarda müasir suvarma sistemləri tətbiq olunur. Su ehtiyatlarından səmərəli istifadəyə, məhsuldarlığın artırılmasına və kənd təsərrüfatının dayanıqlı inkişafına xidmət edən bu yanaşma 2026–2030-cu illər üçün nəzərdə tutulan Dövlət Proqramının əsas istiqamətlərindən biridir. Gözlənilir ki, növbəti illərdə müasir suvarma texnologiyalarından istifadə edən fermerlərin sayı daha da artacaq və məhsuldarlıq yüksələcək. Hazırda kartof sahələrinin təxminən 30 faizində yığım başa çatdırılıb, digər sahələrdə isə məhsul yığımı mərhələli şəkildə davam etdirilir.
Muğancıq Müslüm kənd sakini, fermer Hüseyn Cəfərov deyib ki, hazırda kartof yığımını başa çatdırdıqları sahələrdən əldə olunan məhsul anbarlara daşınır: "Bu il təxminən 15-16 hektar sahədə kartof əkmişdik. Əkin sahələrində müasir suvarma sistemindən istifadə edirik. Bu sistem həm məhsuldarlığı artırır, həm də bitkilərin xəstəlik və zərərvericilərdən, o cümlədən tel qurdunun vurduğu zərərdən qorunmasına kömək edir. Yığdığımız məhsulu anbarlarda saxlayırıq ki, qış aylarında bazarın tələbatını ödəyə bilək. Məhsulumuzu həm yerli bazara, həm də Bakıya və ölkənin digər bölgələrinə göndəririk. Gələcək illərdə əkin sahələrimizi daha da genişləndirməyi planlaşdırırıq".

O qeyd edib ki, rayonun münbit torpaqları eyni sahədə il ərzində təkrar əkin aparmağa imkan verir. Hazırda üç hektarda təkrar əkin başa çatdırılıb və yaxın günlərdə digər ərazilərdə əkin aparılacaq. Bu il su təminatı da yüksək səviyyədədir. Araz çayı üzərində yerləşən nasos stansiyalarının yenidən işlək vəziyyətə gətirilməsi suvarmanın yaxşılaşmasına mühüm töhfə verib. Fermer bu şəraitin yaradılmasına görə bütün təsərrüfatçılar adından dövlət başçısına minnətdarlığını ifadə edib.
“Hazırda 10 hektar sahədə kartof yığımı aparmışıq. Hektardan orta hesabla 60-65 ton məhsul əldə edirik. Qalan 7-8 hektar sahədə də yığımı 4-5 gün ərzində başa çatdırmağı planlaşdırırıq. Ötən il 12 hektar sahədə kartof əkmişdik, bu il isə əkin sahəsini 18 hektara çatdırmışıq. Məqsədimiz növbəti illərdə bu sahələri daha da artırmaqdır”, - deyə təsərrüfatçı əlavə edib.
Şərurun kartof sahələrində müasir suvarma sistemlərinin tətbiqi bir daha göstərir ki, kənd təsərrüfatında yüksək məhsuldarlığa nail olmağın əsas şərtlərindən biri su ehtiyatlarından səmərəli istifadədir. Əldə olunan nəticələr təsdiqləyir ki, suvarma sahəsində aparılan islahatlar Naxçıvanda kənd təsərrüfatının rəqabət qabiliyyətinin yüksəldilməsinə, ərzaq təhlükəsizliyinin möhkəmləndirilməsinə və fermerlərin gəlirlərinin artmasına mühüm töhfə verir. Bütün bunlar deməyə əsas verir ki, “Azərbaycan Respublikasında kənd təsərrüfatı, balıqçılıq və akvakultura məhsullarının istehsalı və emalı sahələrinin inkişafına dair 2026–2030-cu illər üçün Dövlət Proqramı” çərçivəsində nəzərdə tutulan tədbirlərin ardıcıl icrası, suvarma infrastrukturunun daha da müasirləşdirilməsi və fermerlərin innovativ texnologiyalara üstünlük verməsi qarşıdakı illərdə məhsul istehsalının həcmini və keyfiyyətini artıracaq, aqrar sektorun dayanıqlı inkişafını sürətləndirəcək, regionun kənd təsərrüfatı potensialının daha səmərəli reallaşdırılmasına şərait yaradacaq.
Müxbir - Nail Əsgərov