Mari Sahba: Yaradıcılığım vasitəsilə doğma xalqlarımız arasında mədəni körpülər qurmaq istəyirəm - MÜSAHİBƏ
Stokholm, 16 mart, Nərgiz Cəfərli, AZƏRTAC
Azərbaycan təkcə orada doğulub yaşayan insanların deyil, taleyin hökmü ilə vətənindən uzaqda olanların da qəlbində yaşayır. Amma elə vaxtlar olur ki, tarixi və zəngin mədəni irsi olan Azərbaycan şimal ölkəsində doğulmuş və heç vaxt ölkəmizdə olmamış insanın da qəlbinin bir parçasına çevrilir.
AZƏRTAC oxucularını öz yaradıcılığında əcdadlarının mədəni ənənələrini müasir elektron musiqi ilə üzvi şəkildə birləşdirən musiqiçi ilə tanış edir. Mari Sahba Norveçin Tronheym şəhərində böyüyüb. Onun anası norveçli, atası isə Cənubi Azərbaycandandır.
-Musiqiçi karyeranız necə başlayıb?
-Evimizdə həmişə dünyanın bir çox xalqlarının - Azərbaycan, İran, Türk, Norveç və Qərb musiqilərini təmsil edən əsərlər səslənib. Bu, musiqi yaradıcılığıma və həyatıma böyük təsir göstərdi və mən Şərqin və Qərbin zəngin mədəniyyəti ilə əhatə olunmuş şəkildə böyüdüyümə görə valideynlərimə çox minnətdaram. Uşaqlıqdan musiqi aşiqi olmuşam. Anam həmişə danışır ki, mən körpə olanda, hələ yeriməyi öyrənməmişdən əvvəl, səsgücləndiricilərə söykənib Vivaldinin “Dörd fəsil” musiqisinin sədaları altında başımı tərpətdim. Bu epizod mənim obrazımı, uşaqlığımı çox dəqiq təsvir edir. Mən bütün musiqi janrlarını sevirdim. Klassik musiqiyə, 80-ci illərin rokuna, sonra isə Britni Spirsə qulaq asdım. Kiçik yaşlarımdan pianoda ifa etməyi və oxumağı öyrənmək istəyirdim, ona görə də tələb etdim ki, sadəcə olaraq mənə musiqi öyrədilsin. Pianoda ifa etmək və melodiyalarımı zümzümə etmək üçün musiqi bəstələməyə başlayanda təxminən 8 yaşım var idi. O vaxtdan bu, mənim terapiya və həyat ehtirasım oldu.

-Neçə albomunuz var və hansı ölkələrdə çıxışlarınız olub?
-Bir albom və iki mini-albom buraxmışam, onlardan biri AZERI BABY adlanır. Bununla yanaşı, “A Billion Years Too Early” adlı debüt albomum bu ilin fevralın 16-da çıxdı və mənə böyük uğur gətirdi. Çox böyük qürur hissi keçirirəm ki, zəngin mədəni irsimi müasir elektron musiqi ilə təbii şəkildə birləşdirə bildim: Azərbaycan dilini ingilis sözləri və Azərbaycan, İran, Türkiyə ənənəvi alətləri, habelə Qərb alətləri ilə təqdim etmişəm. Türkiyədə, Norveçdə çıxışlarım olub, arzum Azərbaycana gedib orada çıxış etməkdir. Bu, mənim cari il üçün hədəflərimdən biridir. Noyabrda COP29-da çıxış etmək istərdim və burada əsas səbəb xoşbəxt uşaqlıq xatirələrindən və təəssüf ki, hazırkı qlobal ekoloji fəlakətdən ilhamlanaraq yazdığım “Orumiyeh” trekimi ifa etmək imkanıdır. Urmiya gölünün yoxa çıxdığını görəndə, həqiqətən ürəyim ağrıyır, ona görə də gölün kədərini, fəryadını, çarəsizliyini ehtiva edən ürək döyüntüsünün səsini mahnıya daxil etmişəm. Bu treklə beynəlxalq diqqəti dünyanın ən böyük ekoloji fəlakətlərindən birinə cəlb etmək istərdim.
-AZERY BABY adlı albomunuzdan danışardınız...
-AZERI BABY üzərində iş həm musiqi, həm də mədəni köklərimi araşdırmaqdan başladı. Albom üzərində işləyərkən atam vəfat etdi. Mən ona, onun həyatına və köklərimizə hörmət əlaməti olaraq, bu sinqli atama həsr etmək qərarına gəldim. Düşünürəm ki, o, mənimlə qürur duyacaq. Kaş ki, məndən ayrılmazdan əvvəl AZERI BABY sözünü eşitsəydi. O, mənim üçün ən əziz insan və həyatımın ən etibarlı lövbəri idi.
-Azərbaycan dilində mahnılarınız varmı?
-Bir çox mahnılarımın sözləri həm azərbaycanca, həm də ingiliscədir. Hər iki dili birləşdirməyi xoşlayıram, çünki bu, mənə özümü bir növ bütöv hiss etməyə kömək edir. Bununla, həmçinin öz zəngin mədəni irsimi bütün dünyada təmsil etmək istəyirəm. Azərbaycan dili çox gözəl dildir və mən istəyirəm ki, dünya onu eşitsin. Musiqi və sözlərim vasitəsilə mən doğma xalqlarım arasında mədəni körpülər qurmaq istəyirəm.
-Azərbaycan musiqisi ilham mənbəyinizdir? Sevimli azərbaycanlı ifaçılarınız hansılardır?
-Azərbaycan musiqisi həqiqətən mənim üçün sonsuz ilham mənbəyidir və dinləyicilərimi zəngin mədəniyyətimizlə tanış etmək mənim üçün çox vacibdir. Atam azərbaycanlı müğənnilərə qulaq asırdı, Rəşid Behbudovun yaradıcılığını çox sevirdi. “Ayrılıq” mahnısını xüsusilə xatırlayıram. O qədər ürəkaçan gözəl mahnıdır ki, mənə çox təsir etdi. Ən gözəl xatirələrimdən biri atamla birlikdə televiziyada Azərbaycan və Türkiyədən canlı musiqini dinlədiyim, onun Urmiya və İstanbulda yaşadığı dövrlə bağlı hekayələrinə qulaq asdığım məqamlardır. Türk musiqisi də bu illər ərzində mənim üçün böyük ilham mənbəyi olub. Debüt albomumun əsas mahnısı olan “A Billion Years Too Early” İstanbula və orada 18-22 yaşlarında yaşamış atama həsr etdiyim qəsidədir. Ona görə də İstanbulda məşhur türk rejissoru Emre Köktaşla birlikdə klip çəkdirmək qərarına gəldim. Köktaş və komandası məni sadəcə heyran etdi, birgə işimizin nəticəsi ilə fəxr edirəm.

-Norveçdə azərbaycanlı kimliyinizi necə təsəvvür edirsiniz?
-Bəxtim gətirib ki, ana tərəfim norveçli olsa da, atam Urmiya şəhərindən olan azərbaycanlıdır və onun ailəsi milli ənənələrimizin və mədəni irsimizin yaşadılması, bu dəyərlərə ehtiram göstərilməsinə həmişə qayğı ilə yanaşıb. Uşaqlıq illərimdə Urmiyada olmuşam və həmin səyahətimdən yaddaşımda çoxlu gözəl xatirələr qalıb.