Ermənistanın ətraf mühitə sayğısız münasibətinin qarşısı alınmalıdır
Bakı, 11 iyul, AZƏRTAC
Ermənistan coğrafi baxımdan Azərbaycandan hündürdə yerləşdiyinə görə onun ərazisində həyata keçirilən hər hansı tədbir ekoloji baxımdan mütləq ölkəmizə təsir edir. Qonşu ölkədən Azərbaycana çoxlu çaylar axır və mədən sənayesi tullantıları da həmin çaylar vasitəsilə respublikamızın ərazisinə daxil olur. Ona görə də Ermənistan Espo konvensiyasının üzvü kimi ölkə ərazisində aparılan hansısa fəaliyyət zamanı məsləhətləşməli və bir çox hallarda Azərbaycanın razılığını almalı, razılıq əldə ediləndən sonra hansısa fəaliyyət həyata keçirilməlidir. Məsələn, Zəngəzurda çoxlu mədən işləri var ki, onlar Azərbaycana gələn çayların çirklənməsinə səbəb olur. Xüsusilə Oxçuçayın çirklənməsini qeyd etmək lazımdır.
Bunu AZƏRTAC-a müsahibəsində vətəndaş cəmiyyəti təşkilatlarının Ermənistanın dağ-mədən sənayesinin Cənubi Qafqaz regionunda ekoloji sabitliyi pozması barədə baş nazir Nikol Paşinyana ünvanlandığı açıq məktubla əlaqədar fikirlərini bildirərkən Xəzər Universitetinin Coğrafiya və ətraf mühit departamentinin müdiri Rövşən Abbasov deyib.
Onun fikrincə, ölkəmizin ekoloqlarının narahatlıq hissi tamamilə təbiidir, çünki Ermənistan heç bir ekoloji norma və standartlar gözlənilmədən aparılan dağ-mədən sənayesi işlərində ətraf mühitə ciddi zərər vurur, ekoloji fəsadlara səbəb olur.
Müsahibimiz daha sonra deyib: “Araz çayını ən çox çirkləndirən çaylardan biri də Zəngilan rayonu ərazisindən axan Oxçuçaydır. Ermənistan dağ-mədən kombinatlarının yüz min tonlarla ağır metal duzlarını, kimyəvi turşuları Oxçuçayına axıdır və ekoloji terror törədir. Oxçuçaydan götürülmüş su nümunələrində aparılan analizlərin nəticələri göstərir ki, çayda mis, molibden, manqan, dəmir, sink, xrom və s. kimi ağır metalların miqdarı normadan dəfələrlə artıqdır. Buna səbəb Oxçuçayın Ermənistan ərazisindəki Qacaran mis-molibden zavodu, Qafan mis filiz saflaşdırma kombinatının istehsalat tullantılarının təmizlənmədən birbaşa çaya axıdılmasıdır. Ən müxtəlif kimyəvi tullantılar Oxçuçayı vasitəsilə Ermənistan ərazisindən Azərbaycana daşınır. Təbii ki, həmin zavodların tikintisi zamanı Espo konvensiyasının tələbləri ciddi şəkildə pozulub və həmin pozulma indi də davam edir. Arazdəyən yaxınlığında tikiləcək mədən sənayesi ilə məşğul olacaq kombinat Araz çayı və Naxçıvan üçün təhlükə mənbəyi rolu oynayacaq. Hesab edirəm ki, Ermənistan tərəfi ətraf mühitə təsir sənədi hazırlamalıdr və həmin sənəd Azərbaycan tərəfinə göndərilməli və yalnız ölkəmizin razılığı əsasında hansısa tikinti işi görmək olar. Əks halda razılaşma olmadan görülən işlər Espo konvensiyasının müddəalarına ziddir və buna görə ölkəmiz beynəlxalq məhkəməyə müraciət edə bilər”.
Departament müdiri fikrini belə yekunlaşdırıb: “Ekoloji böhran təhlükəsi ilə üz-üzə qaldığımız indiki vaxtda məktub müəllifləri tamamilə haqlıdırlar. Ermənistan ərazisində ətraf mühitə çirkab püskürən həmin zavodların, dağ-mədən kompleksi müəssisələrə baxış keçirilməli, onların qiymətləndirmə və monitorinqi aparılmalı, müvafiq nümunələr götürülməli, ölçmə işləri həyata keçirilməlidir. Yaşadığımız dünyaya, nəfəs aldığımız ətraf mühitə belə sayğısız münasibət pislənilməli və təcili lazımi tədbirlər görülməlidir”.
Bölmənin digər xəbərləri
